बारा । मोतिहारी–अमलेखगंज पेट्रोलियम पाइपलाइन पूरा तरह से चालू होखे के बाद नेपाल आयल निगम के अमलेखगंज डिपो में पेट्रोल के आयात तेजी से बढ़ गइल बा। अब टैंकर के झंझट खतम होखे आ पाइपलाइन से नियमित आपूर्ति शुरू होखे से चालू आर्थिक साल में पेट्रोल के आयात लगभग दोगुना हो गइल बा।
डिपो के अनुसार, पिछला आर्थिक साल में १ लाख ८४ हजार किलोलिटर पेट्रोल आयात भइल रहे, जवन अब बढ़ के ४ लाख किलोलिटर तक पहुंच गइल बा। डीजल के आयात में हल्का बढ़ोतरी भइल बा—पिछला साल ९ लाख किलोलिटर रहे, जबकि एह साल ९ लाख १५ हजार ६१३ किलोलिटर पहुंच गइल बा।
पिछला साल के फागुन से पेट्रोल भी पाइपलाइन से आवे लागल, जबकि डीजल २०७६ साल से ही पाइपलाइन से आवत रहल बा। डिपो प्रमुख अशोक साह के कहना बा कि पहिले पेट्रोल खाली स्थानीय बजार खातिर टैंकर से आवत रहे, बाकिर अब देश भर के बड़ा शहरन तक एही डिपो से आपूर्ति हो रहल बा।
भारत के मोतिहारी डिपो से छोड़ल तेल करीब ४ दिन में अमलेखगंज पहुंच जाला। पहिले बरौनी से टैंकर द्वारा ढुलाई होत रहे, बाकिर अब उ टैंकर देश के भीतर वितरण में लगावल गइल बा। अमलेखगंज से थानकोट, पोखरा, भैरहवा, विराटनगर, जनकपुर आ वीरगंज समेत २० जिला में ईंधन भेजल जाला।
पाइपलाइन सिस्टम लागू होखे के बाद आर्थिक आ पर्यावरणीय दुनो तरह के फायदा भइल बा। टैंकर ढुलाई में होखे वाला तेल चोरी, चुहाव, तस्करी, सड़क दुर्घटना आ प्रदूषण लगभग खत्म हो गइल बा। निगम के अनुसार, हर लीटर पर करीब ३ रुपया के बचत होत बा, जेकरे चलते सालाना १ अरब रुपया से ज्यादा ढुवाई खर्च बचत हो रहल बा।
अभी अमलेखगंज डिपो में पेट्रोल १७ हजार ७४७ किलोलिटर आ डीजल २५ हजार ८४३ किलोलिटर भंडारण क्षमता बा, जवन पेट्रोल खातिर ४–५ दिन आ डीजल खातिर ६–७ दिन तक पर्याप्त बा।
हालांकि आयात बढ़ल बा, बाकिर बाजार में खपत घटे लागल बा। अमेरिका आ ईरान के बीच बढ़त तनाव से अंतरराष्ट्रीय बजार में कच्चा तेल महंगा हो गइल बा, जेकरे असर नेपाल में भी देखे के मिल रहल बा।
पहिले रोजाना करीब ५ हजार किलोलिटर डीजल आ २ हजार किलोलिटर पेट्रोल बिक्री होत रहे, जवन अब घट के क्रमशः ३५०० किलोलिटर डीजल आ १०००–१५०० किलोलिटर पेट्रोल रह गइल बा।
ईंधन के दाम बढ़े से विकास निर्माण काम पर सीधा असर पड़ल बा, आ निर्माण में इस्तेमाल होखे वाला मटीतेल के बिक्री भी काफी घट गइल बा। हालांकि निगम के कहना बा कि अभी देश में ईंधन के कवनो कमी नइखे आ पर्याप्त भंडारण मौजूद बा।

